PDF Basket
Ondanks decennialang natuurbeschermingsbeleid gaat de biodiversiteit in Europa nog steeds op grote schaal achteruit. De partners van NATURE-FIRST wilden daar verandering in brengen. Hun doel was om biodiversiteitsmonitoring sneller, slimmer en voorspellender te maken door gebruik te maken van digitale innovatie en realtime intelligentie, en om tools te creëren die direct praktisch door wetenschappers, boswachters en natuurbeschermingsinstanties gebruikt kunnen worden bij het beschermen van wilde dieren.
Onder leiding van Sensing Clues - een non-profit organisatie voor natuurbehoud in Nederland - verenigde het project 12 partners op het gebied van onderzoek, technologie, veldwerk en bedrijfsontwikkeling. Zij richtten zich op vier beschermde gebieden die onder toenemende druk staan door veranderingen in landgebruik, klimaatdruk en conflicten tussen mens en wild. Deze gebieden zijn: Het Ancares-Courel reservaat in Spanje, de Donaudelta en de Maramures in Roemenië en Oekraïne, en het Stara Planina gebergte in Bulgarije.
Een praktische aanpak
De oplossingen van NATURE-FIRST zijn gemaakt voor het veld, niet voor het lab, met een tijdlijn van drie jaar voor als er snelle actie is vereist. "We zijn geen academisch consortium", legt Jan-Kees Schakel, directeur van Sensing Clues, uit. "We wilden realistische oplossingen die zo snel mogelijk in gebruik kunnen worden genomen."
Vanaf het begin werd gekozen voor een iteratieve, flexibele aanpak. Belanghebbenden, zoals ecologen, boswachters en gegevenswetenschappers, werkten hierbij samen om de behoeften te definiëren, prototypes te testen en de tools te verfijnen.
Het doel was om vroegtijdige waarschuwingssystemen te creëren die trends kunnen detecteren voordat er problemen ontstaan. Het team ontwikkelde hulpmiddelen zoals mobiele rapportage-apps, realtime monitoringsystemen, een 'crime scene investigation kit' voor in het wild levende dieren en een geïntegreerd dataplatform dat natuurbeschermingsprofessionals helpt in te grijpen voordat ecosystemen kritieke omslagpunten bereiken.
Een andere opvallende prestatie van NATURE-FIRST is de ontwikkeling van digitale tweelingen - datagestuurde modellen die ecosystemen in de echte wereld simuleren en gedrag helpen voorspellen. Zo is er een steurmodel ontwikkeld dat het gedrag van deze vis voorspelt op basis van omgevingsgegevens, een mens-beer conflictradar die risicovoorspellingen genereert en een kraanvogelmigratieradar die migratieverschuivingen voorspelt. Deze tools, die in het Sensing Clues-platform zijn geïntegreerd, consolideren uiteenlopende gegevens in één bruikbare bron.
Door natuurbescherming te verbinden met misdaadpreventie, pakt het project uitwassen aan als stroperij, wildlife crime of conflicten tussen mens en dier.
De samenwerking tussen ecologen, techneuten en onderzoekers van natuurcriminaliteit leidde tot nieuwe inzichten, zoals het besluit om boswachters een training te geven in forensisch onderzoek naar wildlife crime. "Zij zijn vaak de eerste hulpverleners op plaatsen waar delicten omtrent wilde dieren hebben plaatsgevonden," zegt Schakel. "Door ze uit te rusten met een forensische basiskit kunnen ze cruciaal bewijs voor onderzoek veiligstellen."
Een volledig operationeel platform
Het hart van NATURE-FIRST wordt gevormd door het data-integratieplatform dat is ontworpen met het oog op flexibiliteit en snelheid. Het systeem kan sensorfeeds, camerabeelden, satellietbeelden en historische records verwerken en stelt gebruikers in staat om rapporten, analyses en waarschuwingen op maat te maken.
Het Sensing Clues portaal is klaar voor de markt en biedt een freemium abonnementsmodel, waardoor de tools zelfs toegankelijk zijn voor natuurbeschermingsteams met een laag budget. In tegenstelling tot veel onderzoeksprojecten die moeite hebben met schaalvergroting, integreerde NATURE-FIRST al in een vroeg stadium producttests in de markt. Het resultaat is een systeem dat aan een bewezen navraag voldoet en operationeel succesvol is.
"Dit is geen prototype meer," merkt Schakel op. "Het is volledig operationeel en al volop in gebruik." De ondernomen activiteiten ondersteunen de realisatie van ambitieus milieubeleid zoals de EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030 - een kernonderdeel van de Europese Green Deal - gericht op uitbreiding van natuurbehoud en -herstel in heel Europa.
In de Donaudelta wordt het steurmodel nu gebruikt door Roemeense wetenschappers op basis van gegevens over de morfologie en waterstanden van de rivier. Ondertussen volgen WWF-teams in de Oekraïense Karpaten en Polissya grote carnivoren zoals beren met nieuwe precisie en gebruiken ze de inzichten van het platform om hun beschermingsstrategieën aan te passen.
Behoud voor de toekomst
NATURE-FIRST heeft een volledig functionerend systeem afgeleverd dat natuurbeschermingsteams in staat stelt sneller te handelen, beter te voorspellen en in actie te komen voordat sommige habitats en soorten helemaal verdwijnen. De resultaten en toekomstplannen werden voorgesteld op de slotconferentie van het project in juni, waar werd getoond hoe datagestuurde prognoses de toekomst van biodiversiteitsbescherming vorm kunnen geven.